Een verlopen milieuvergunning kun je niet simpelweg verlengen. In Nederland kennen milieuvergunningen, tegenwoordig formeel de omgevingsvergunning voor het onderdeel milieu, geen vaste verloopdatum. Je vraagt een nieuwe of gewijzigde vergunning aan wanneer je activiteiten veranderen, de huidige vergunning niet meer actueel is, of het bevoegd gezag een actualisatie oplegt. Hieronder beantwoorden we de meest gestelde vragen over dit onderwerp.
Kan een milieuvergunning eigenlijk verlopen?
Een milieuvergunning, officieel de omgevingsvergunning voor milieubelastende activiteiten (MBA), verloopt in principe niet automatisch. De vergunning is gekoppeld aan de inrichting en de vergunde activiteiten, niet aan een einddatum. Toch kan een vergunning in de praktijk zijn geldigheid verliezen of niet meer toereikend zijn.
Dit gebeurt in de volgende situaties:
- De vergunde activiteiten zijn gedurende een aaneengesloten periode van drie jaar of langer niet meer uitgeoefend, waarna de vergunning van rechtswege kan vervallen.
- De vergunning heeft een tijdelijk karakter, omdat het bevoegd gezag dit expliciet heeft vastgelegd bij verlening.
- De feitelijke bedrijfsactiviteiten zijn zodanig veranderd dat de bestaande vergunning de huidige situatie niet meer dekt.
- Het bevoegd gezag legt een ambtshalve wijziging of intrekking op, bijvoorbeeld omdat de vergunningvoorschriften niet meer voldoen aan de geldende milieunormen.
In de meeste gevallen is er dus geen sprake van een verlopen vergunning in de klassieke zin, maar van een vergunning die niet meer aansluit bij de werkelijkheid of de geldende regelgeving.
Wat gebeurt er als je milieuvergunning is verlopen?
Als je bedrijfsactiviteiten niet meer gedekt worden door een geldige milieuvergunning, ben je feitelijk in overtreding. Dit kan leiden tot handhavingsmaatregelen door de omgevingsdienst of het bevoegd gezag, waaronder een last onder dwangsom, een last onder bestuursdwang of zelfs stillegging van activiteiten.
Naast de directe handhavingsrisico’s zijn er ook andere gevolgen:
- Aansprakelijkheid: Bij milieuschade ben je als bedrijf aansprakelijk, ook als de activiteit niet vergund was.
- Reputatieschade: Handhavingsbesluiten zijn openbaar en kunnen zichtbaar zijn voor klanten, omwonenden en andere stakeholders.
- Vertraging van projecten: Uitbreiding of wijziging van activiteiten is niet mogelijk zolang de vergunningssituatie niet op orde is.
Het is daarom verstandig om niet te wachten tot er een handhavingstraject start, maar proactief te controleren of de huidige vergunning nog aansluit bij de bedrijfssituatie.
Hoe vraag je een nieuwe of geactualiseerde milieuvergunning aan?
Een nieuwe omgevingsvergunning voor het onderdeel milieu vraag je aan via het Omgevingsloket. De aanvraag moet voldoen aan de eisen van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en, afhankelijk van de activiteit, ook aan het omgevingsplan van de gemeente. Het bevoegd gezag is doorgaans de omgevingsdienst namens de gemeente of provincie.
De stappen in het aanvraagproces zijn globaal als volgt:
- Vergunningcheck: Bepaal via het Omgevingsloket of voor jouw activiteiten een vergunningsplicht of meldingsplicht geldt.
- Voorbereiding van de aanvraag: Verzamel alle benodigde informatie, zoals een beschrijving van de activiteiten, emissiegegevens, een overzicht van gebruikte stoffen en een onderbouwing op basis van de Beste Beschikbare Technieken (BBT).
- Indienen: Dien de aanvraag digitaal in via het Omgevingsloket.
- Procedure: Afhankelijk van de complexiteit doorloopt de aanvraag de reguliere procedure (8 weken) of de uitgebreide procedure (26 weken).
- Besluit: Het bevoegd gezag beoordeelt de aanvraag, vraagt eventueel aanvullende informatie op en neemt een besluit.
Een volledige en goed onderbouwde aanvraag verkleint de kans op vertragingen of aanvullende vragen aanzienlijk. Zorg er ook voor dat de aanvraag aansluit op de meest recente BBT-conclusies en relevante milieurichtlijnen.
Wat is het verschil tussen een tijdelijke en permanente omgevingsvergunning voor milieu?
Het verschil zit in de looptijd en de toepassingsgrond. Een permanente omgevingsvergunning voor milieu geldt voor onbepaalde tijd en is gekoppeld aan de vergunde activiteiten op de betreffende locatie. Een tijdelijke vergunning wordt alleen verleend als de activiteit zelf van tijdelijke aard is, of als er een zwaarwegende reden is om de vergunning te beperken in de tijd.
Tijdelijke vergunningen zijn in de praktijk zeldzaam. Het bevoegd gezag verleent ze alleen wanneer dit juridisch is onderbouwd en wanneer de aard van de activiteit dit rechtvaardigt. Denk aan een tijdelijke opslag van materialen bij een project of een activiteit die na een bepaalde periode van rechtswege eindigt.
Voor de meeste bedrijven geldt een permanente vergunning. Dit betekent niet dat de vergunning nooit hoeft te worden aangepast: bij veranderingen in activiteiten, uitbreiding of aanscherping van milieunormen moet de vergunning worden geactualiseerd of gewijzigd.
Wanneer moet je een bestaande milieuvergunning actualiseren of wijzigen?
Je moet een bestaande milieuvergunning actualiseren of wijzigen zodra de vergunde situatie niet meer overeenkomt met de werkelijkheid, of wanneer wet- en regelgeving strengere eisen stelt aan jouw activiteiten. Wacht hier niet mee tot het bevoegd gezag contact opneemt, want dan loop je al achter.
Concrete situaties die een wijziging of actualisatie vereisen:
- Uitbreiding of wijziging van productieprocessen of installaties.
- Toevoeging van nieuwe activiteiten die niet in de huidige vergunning staan.
- Verandering in de aard of hoeveelheid van gebruikte stoffen, waaronder Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS).
- Nieuwe BBT-conclusies die strengere emissiegrenswaarden voorschrijven.
- Een ambtshalve wijziging door het bevoegd gezag op basis van gewijzigde milieunormen.
- Verandering van de locatie of eigendomssituatie van het bedrijf.
Daarnaast is het verstandig om periodiek zelf te toetsen of de vergunning nog actueel is, ook als er geen directe aanleiding is. Milieuregelgeving verandert regelmatig, en een vergunning die vijf jaar geleden correct was, voldoet niet altijd meer aan de huidige eisen.
Wat zijn de kosten en doorlooptijden van een milieuvergunningaanvraag?
De kosten en doorlooptijden van een milieuvergunningaanvraag variëren sterk, afhankelijk van de complexiteit van de activiteiten, de procedure en de volledigheid van de aanvraag. De wettelijke beslistermijn is 8 weken voor de reguliere procedure en 26 weken voor de uitgebreide procedure, maar in de praktijk kunnen deze termijnen oplopen.
Doorlooptijden
De reguliere procedure van 8 weken geldt voor eenvoudigere aanvragen. De uitgebreide procedure van 26 weken is verplicht voor activiteiten die een grotere impact op het milieu hebben, zoals IPPC-installaties of activiteiten waarvoor een milieueffectrapportage (MER) nodig is. Beide termijnen gaan in zodra de aanvraag volledig en ontvankelijk is verklaard. Een onvolledige aanvraag leidt tot verlenging of zelfs buitenbehandelingstelling.
Kosten
De kosten bestaan uit twee componenten: de leges die het bevoegd gezag in rekening brengt, en de kosten voor de voorbereiding en begeleiding van de aanvraag. Leges verschillen per gemeente of provincie en zijn afhankelijk van de omvang en complexiteit van de aanvraag. Voor de voorbereiding moet je rekening houden met de tijd die nodig is voor het verzamelen van technische gegevens, het uitvoeren van berekeningen (zoals een Aerius-berekening bij stikstof) en het opstellen van de aanvraagdocumentatie.
Hoe Ombee je helpt met je milieuvergunning
Of je nu een nieuwe omgevingsvergunning voor het onderdeel milieu nodig hebt, een bestaande vergunning wilt actualiseren of niet zeker weet of jouw huidige situatie nog vergund is: wij helpen je verder. Onze aanpak is praktisch en gericht op jouw specifieke situatie. Wij ondersteunen bedrijven in het MKB en de industrie bij uiteenlopende milieuvergunningsvraagstukken.
- We voeren een vergunningcheck uit en brengen in kaart of er een vergunnings- of meldingsplicht geldt voor jouw activiteiten.
- We stellen een volledige en onderbouwde aanvraag op, inclusief BBT-toetsing, emissiegegevens en eventueel een Aerius-berekening.
- We bewaken de procedure en communiceren tijdig met het bevoegd gezag, zodat vertragingen worden voorkomen.
- We signaleren proactief wanneer een bestaande vergunning moet worden gewijzigd of geactualiseerd, ook buiten een aanvraagtraject om.
Wil je weten of jouw milieuvergunning nog up-to-date is, of heb je ondersteuning nodig bij een nieuwe aanvraag? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek.